ยอดชำระขั้นต่ำถูกออกแบบมาเพื่อให้บัญชีไม่ค้างชำระ ไม่ใช่เพื่อให้หนี้หมด บทความนี้แสดงว่าถ้าจ่ายแค่ขั้นต่ำ หนี้ 50,000 บาทจะอยู่กับคุณนานแค่ไหน และมีทางออกอะไรบ้าง
ในใบแจ้งยอดบัตรเครดิตมีตัวเลขสองตัวเสมอ: ยอดเต็ม และยอดชำระขั้นต่ำ ซึ่งปัจจุบันผู้ออกบัตรในไทยกำหนดไว้ที่ 8% ของยอดตามใบแจ้งยอด (ตามมาตรการที่ธนาคารแห่งประเทศไทยประกาศใช้ต่อเนื่อง) หลายคนมองว่าจ่ายขั้นต่ำก็ไม่ผิดนัด ซึ่งจริง แต่มีราคาที่ต้องจ่ายและราคานั้นสูงกว่าที่คิดมาก
ขั้นต่ำถูกออกแบบมาเพื่ออะไร
ยอดขั้นต่ำมีหน้าที่เดียวคือทำให้บัญชีของคุณอยู่ในสถานะปกติ ไม่ถูกบันทึกว่าค้างชำระในเครดิตบูโร และไม่โดนค่าติดตามทวงถาม แต่มันไม่ได้ออกแบบมาให้หนี้ลดลงเร็ว เพราะทันทีที่จ่ายไม่เต็ม ดอกเบี้ย 16% ต่อปีจะถูกคิดจากยอดใช้จ่ายทั้งหมดย้อนไปถึงวันรูด และขั้นต่ำเกือบครึ่งจะถูกดอกเบี้ยดูดไปก่อนถึงเงินต้น
หนี้ 50,000 บาท จ่ายขั้นต่ำอย่างเดียว
สมมติหยุดใช้บัตรใบนั้นทันทีและจ่ายขั้นต่ำ 8% ทุกเดือน เดือนแรกจ่าย 4,000 บาท ดอกเบี้ยราว 660 บาท เงินต้นลด 3,340 บาท ฟังดูดี แต่ขั้นต่ำจะเล็กลงตามยอด พอเหลือหนี้ 10,000 บาท ขั้นต่ำเหลือ 800 บาท และดอกเบี้ยยังกินอยู่ราว 130 บาททุกเดือน โดยรวมแล้วจะใช้เวลาราว 5–6 ปีกว่าจะปิดยอดได้ พร้อมดอกเบี้ยรวมประมาณ 15,000–18,000 บาท และนี่คือกรณีที่ไม่รูดเพิ่มแม้แต่บาทเดียว ซึ่งในชีวิตจริงแทบไม่มีใครทำได้
สัญญาณว่าคุณติดกับดักขั้นต่ำ
ถ้าคุณจำยอดเต็มของบัตรไม่ได้แต่จำยอดขั้นต่ำได้ ถ้าคุณจ่ายบัตรใบหนึ่งด้วยการกดเงินจากอีกใบ หรือถ้ายอดหนี้เดือนนี้เท่ากับหกเดือนก่อนทั้งที่จ่ายทุกเดือน นั่นคือสัญญาณชัดเจน ขั้นต่ำกลายเป็นค่าเช่าหนี้รายเดือนที่คุณจ่ายให้ธนาคารโดยหนี้ไม่ไปไหน
สามทางเลือกที่ถูกกว่า
หนึ่ง เปลี่ยนยอดเป็นผ่อนชำระรายเดือนกับผู้ออกบัตร ซึ่งมักคิดดอกเบี้ยคงที่ราว 0.6–0.9% ต่อเดือน และบังคับให้เงินต้นลดทุกงวด สอง ใช้สินเชื่อส่วนบุคคลของธนาคารที่คิดดอกเบี้ยลดต้นลดดอกมาปิดบัตร ถ้าคุณมีเครดิตดีพอจะได้อัตราต่ำกว่า 16% สาม สำหรับผู้ที่หนี้เกินกำลังจริง ๆ โครงการปรับโครงสร้างหนี้ของผู้ออกบัตรหรือคลินิกแก้หนี้ที่ ธปท. สนับสนุนให้ดอกเบี้ยต่ำและงวดยาวขึ้นโดยแลกกับการปิดบัตรใบนั้น
สิ่งที่ควรทำเดือนนี้
เปิดใบแจ้งยอดทุกใบ จดยอดเต็มและดอกเบี้ยที่ถูกเรียกเก็บ แล้วเลือกบัตรที่ยอดต่ำที่สุดมาจ่ายเต็มให้ได้ก่อนเพื่อลดจำนวนบัญชีที่หมุน จากนั้นเปลี่ยนการหักบัญชีของบัตรที่เหลือจากขั้นต่ำเป็นจำนวนคงที่ที่มากกว่าขั้นต่ำ แม้เพิ่มเพียง 500 บาทต่อเดือนก็ย่นเวลาปลดหนี้ได้เป็นปี
