สินเชื่อส่วนบุคคลภายใต้การกำกับ ธปท. คืออะไร ต่างจากเงินกู้นอกระบบอย่างไร?

ป้าย "เงินด่วน อนุมัติไว" มีทั้งของผู้ให้บริการที่ถูกกฎหมายและของมิจฉาชีพ วิธีแยกคือดูใบอนุญาต เพดานดอกเบี้ย และพฤติกรรมก่อนโอนเงิน บทความนี้สรุปให้ครบในที่เดียว

ในประเทศไทย คำว่า “สินเชื่อส่วนบุคคลภายใต้การกำกับ” หมายถึงสินเชื่อแบบไม่มีหลักประกันที่ผู้ให้บริการต้องได้รับอนุญาตและอยู่ภายใต้เกณฑ์ของธนาคารแห่งประเทศไทย ทั้งธนาคารพาณิชย์และบริษัทที่ไม่ใช่ธนาคาร (non-bank) การเข้าใจเกณฑ์ชุดนี้ช่วยให้คุณรู้ทันทีว่าข้อเสนอที่เห็นอยู่ถูกกฎหมายหรือไม่

เพดานดอกเบี้ยและวงเงินที่กฎหมายกำหนด

ผู้ให้บริการภายใต้การกำกับคิดดอกเบี้ย ค่าปรับ ค่าบริการ และค่าธรรมเนียมรวมกันได้ไม่เกิน 25% ต่อปี (แบบลดต้นลดดอก) วงเงินสำหรับผู้มีรายได้ต่ำกว่า 30,000 บาทต่อเดือนไม่เกิน 1.5 เท่าของรายได้และมีได้ไม่เกิน 3 แห่ง ส่วนผู้มีรายได้ตั้งแต่ 30,000 บาทได้ไม่เกิน 5 เท่าของรายได้ ถ้าใครเสนอดอกเบี้ย “ร้อยละ 3 ต่อเดือน” หรือวงเงินสิบเท่าของเงินเดือนโดยไม่ดูเอกสาร นั่นอยู่นอกเกณฑ์ตั้งแต่ประโยคแรก

วิธีเช็กว่าผู้ให้บริการมีใบอนุญาต

ธนาคารแห่งประเทศไทยเผยแพร่รายชื่อผู้ให้บริการที่ได้รับอนุญาตบนเว็บไซต์ของ ธปท. และมีสายด่วน 1213 ของศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงินให้สอบถาม ชื่อบริษัทในโฆษณาต้องตรงกับชื่อในรายชื่อทุกตัวอักษร มิจฉาชีพชอบใช้ชื่อที่คล้ายบริษัทจริงเพียงต่างกันหนึ่งคำ และแอปที่ถูกต้องจะอยู่ในสโตร์ทางการภายใต้ชื่อผู้พัฒนาที่เป็นบริษัทนั้น ไม่ใช่ลิงก์ดาวน์โหลดจากข้อความ

หกสัญญาณของเงินกู้เถื่อน

หนึ่ง เรียกเก็บค่าธรรมเนียม ค่าประกัน หรือ “ค่าเปิดวงเงิน” ก่อนโอนเงินกู้ สอง ขอเข้าถึงรายชื่อผู้ติดต่อและรูปภาพในโทรศัพท์ สาม โอนเงินให้น้อยกว่าในสัญญาโดยอ้างว่าหักดอกเบี้ยล่วงหน้า สี่ กำหนดคืนภายใน 7 วันพร้อมดอกเบี้ยเป็นเปอร์เซ็นต์ต่อสัปดาห์ ห้า ติดต่อผ่านไลน์ส่วนตัวเท่านั้นและไม่มีที่อยู่บริษัท หก ทวงหนี้ด้วยการข่มขู่หรือติดต่อคนรู้จักของคุณ ซึ่งผิดกฎหมายทวงถามหนี้อยู่แล้ว

สิทธิของคุณเมื่อกู้ในระบบ

ผู้ให้บริการที่ถูกกฎหมายต้องแจ้งอัตราดอกเบี้ยแท้จริง ตารางผ่อน และค่าธรรมเนียมทั้งหมดก่อนทำสัญญา ต้องออกใบเสร็จทุกงวด ไม่คิดค่าปรับเกินเกณฑ์ และต้องมีช่องทางร้องเรียน หากมีปัญหาคุณร้องเรียนได้ที่ผู้ให้บริการก่อน แล้วจึงส่งเรื่องถึง ธปท. หรือสำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค ประวัติการชำระจะถูกส่งไปยังเครดิตบูโร ซึ่งเป็นข้อดีถ้าคุณจ่ายตรงเวลา

ถ้าติดหนี้นอกระบบไปแล้ว

หยุดจ่ายดอกเบี้ยรายวันและเก็บหลักฐานทุกอย่าง ทั้งแชต สลิปโอน และเบอร์โทร แจ้งความที่สถานีตำรวจหรือศูนย์รับแจ้งของตำรวจไซเบอร์ และติดต่อศูนย์ดำรงธรรมหรือสายด่วน 1359 ของกระทรวงการคลังเพื่อขอความช่วยเหลือเรื่องหนี้นอกระบบ จากนั้นค่อยพิจารณาสินเชื่อในระบบที่ดอกเบี้ยไม่เกิน 25% เพื่อปิดหนี้ก้อนเดิม โดยยื่นเอกสารจริงและกู้เท่าที่จำเป็น